The Scenery of the Dee — Gibb & Hay, Aberdeen 1884. Genummerd exemplaar CXXII van 240
€ 495,00
Topografisch plaatwerk over de Schotse rivier de Dee, van Aberdeen tot Balmoral en de Cairngorms. Getekend door Andrew Gibb F.S.A. Scot., aangevuld en beschreven door J. Marley Hay F.S.A. Scot.; uitgegeven door Gibb & Hay, "Draughtsmen & Lithographers to Her Majesty", Aberdeen, 1884. Oplage 240 genummerde exemplaren; dit is nummer CXXII (122). Met opdracht "by special permission" aan Koningin Victoria.
Het boek heeft een ongewone ontstaansgeschiedenis, beschreven in het voorwoord. De firma Keith & Gibb begon het project in 1850, met Gibb als tekenaar, de jonge kunstenaar Bryson als assistent, bijdragen van James Cassie R.S.A. (schetsen die hij zelf lithografeerde) en William Jaffray als schrijver. Na enkele jaren bleef het werk liggen: vijftien platen af, vier onvoltooid, 48 kleine illustraties en 36 pagina's tekst gedrukt. Pas na Gibbs dood in 1881 voltooide zijn compagnon Hay het werk — 34 jaar na de start. Die dubbele herkomst is in het boek zichtbaar: sommige platen dragen het imprint "Keith & Gibb, Lithographers, Aberdeen" (de Aboyne Castle-plaat gedateerd 1852), andere "Gibb & Hay, Royal Litho Works". Het resultaat beschrijft Deeside zoals het er tussen 1850 en 1858 uitzag, aangevuld met de situatie van 1884 — inclusief het inmiddels gesloopte oude Balmoral Castle. Hay plaatst zijn boek in het voorwoord in de lijn van Macgillivray's Natural History of Dee Side, dat op last van de koningin was uitgegeven.
Inhoud
29 paginagrote getinte lithografieën, waaronder Balmoral Castle (frontispice), Bridge of Dee, Banchory House, Bridge of Feugh, Crathie Kirk, Abergeldie Castle, Invercauld House, Loch-na-gar, Linn of Dee en Loch Avon. Daarnaast 101 illustraties in de tekst volgens de List of Illustrations. Alle 29 platen aanwezig, nagecheckt tegen de List of Plates. Op het schutblad de potloodnotitie van een eerdere handelaar: "29 plates — Ltd. edition of 240".
Conditie
In zeer goede staat. Het boek is herbonden: de originele voorkant (bordeauxrood gekorreld linnen met goudstempeling) is bewaard en op een latere rode linnen band gezet, met nieuwe rug en eenvoudige goudbelettering "Scenery of the Dee". Vakkundig uitgevoerd; lichte slijtage aan de hoeken. Gouden snede rondom: alle bladranden verguld. Tekstblok stevig. Verspreide foxing op de titelpagina, het opdrachtblad en her en der in de tekst. De platen liggen vlak en zijn grotendeels schoon; op enkele wat lichte vlekjes.
Latere uitgaven
De tekst van het boek is tegenwoordig als zwart-wit print-on-demand facsimile verkrijgbaar, zonder de getinte platen. Rond 2000 verscheen bovendien Scenery of the Dee: A study of the Dee Valley from drawings of the 1850's and black and white photographs taken 150 years later, waarin de Deeside-fotograaf Jim Henderson alle locaties van Gibb opnieuw opzocht en per tekening een hedendaagse foto plaatste. Beide onderstrepen dat de uitgave van 1884 nog altijd als bron leeft — de getinte lithografieën, de gouden snede en het oplagenummer heeft alleen het origineel.
Zeldzaamheid
Zeer zeldzaam in de handel. Bij mijn onderzoek vond ik in de afgelopen jaren één veilingresultaat en één lopend aanbod (een loszittend, beschadigd exemplaar); geen enkel antiquariaat biedt het boek aan. Plaatwerken als dit zijn in de twintigste eeuw vaak uit elkaar gehaald om de lithografieën los te verkopen, en losse bladen uit dit project bevinden zich onder meer in de collectie van Aberdeen Art Gallery & Museums. Hoeveel van de 240 exemplaren compleet bewaard zijn gebleven, is niet bekend. Een compleet, gebonden exemplaar in deze staat komt zelden op de markt.
| Titel | The Scenery of the Dee with Pen and Pencil |
|---|---|
| Kunstenaars | Andrew Gibb F.S.A. Scot. en J. Marley Hay F.S.A. Scot. |
| Uitgever | Gibb & Hay, Aberdeen, 1884 |
| Oplage | 240 genummerde exemplaren, nr. CXXII |
| Platen | 29 getinte lithografieën, compleet |
| Tekstillustraties | 101 |
| Band | Later rood linnen, originele voorkant bewaard, gouden snede rondom (alle bladranden verguld) |
| Afmetingen | ca. 32 × 24 cm |
| Gewicht | 1,75 kg |
€ 7,05 thuisbezorgd · € 6,05 op een DHL-pakketpunt
Wordt verzekerd verzonden met track & trace (+ € 2,50). Ophalen in Sneek is gratis.
Past de prijs net niet? Een serieus bod is welkom — ook per e-mail.
Volg mij ook op Instagram voor nieuwe vondsten: @schievink.antiek